
آخر اين هفته براي شركت در كنفرانسي به نام Map Middle East راهي دبي خواهم شد. اين يك كنفرانس تخصصي است كه حول مسائل مرتبط با نقشه تشكيل شده است، GIS و فناوري تهيه تصاوير ماهواره اي و مسائلي از اين قبيل. اصلا بنا ندارم اين وبلاگ را صرف مسائل تخصصي كنم. ولي ذكر دو نكته را در اين باره خال از فايده نمي دانم.
۱. يك شب كه در سفر حج بالاي پشت بام مسجدالحرام نشسته و به كعبه مي نگريستم، فكري به ذهنم رسيد كه پس از مشورت با همكارانم كه در اين زمينه تخصص دارند بنا دارم آنرا در كنفرانس مذكور مطرح كنم. و البته نمي دانم با چه استقبالي مواجه خواهد شد. آن فكر اينست:
همه مي دانيم كه موقعيت هر نقطه بر روي كره زمين بر اساس طول و عرض جغرافيائي بيان مي شود. مبدا سنجش طول جغرافيائي، شهر كوچكي به نام ”گرينويچ“ در انگلستان و مبدا سنجش عرض جغرافيائي خط استواست. البته در كنار اين دستگاه مختصات جهاني، سيستم هاي مختصات ديگري هم هست كه در كشورهاي مختلف از آن استفاده مي كنند. كشور هائي مثل آمريكا، استراليا، انگستان و روسيه دستگاه مختصات ملي دارند كه مبدا آن در نقطه اي واقع در داخل كشورشانقرار گرفته است. در سفري كه به مسكو داشتم از نقطه صفر مبدا مختصات جغرافيائی روسيه عکس گرفته ام كه درست در جلو كاخ كرملين قرار گرفته است.

بر اين اساس به نظرم رسيد پيشنهاد كنم خانه كعبه به عنوان مبدا مختصات ملل اسلامي انتخاب شود. اين پيشنهاد چند حسن دارد كه در زير به چند مورد از آنها اشاره مي كنم:
الف- جنبه سمبليك آن بسيار خوب است.
ب - قبله يابي ار روي نقشه ها ئي كه در كنار شبكه طول و عرض جغرافيائي، شبكه ای با مبدا كعبه هم در آنها چاپ شده باشد بسيار ساده تر خواهدبود. (نگاهي به مراجع علمي-تخصصي براي تعيين قبله در نقاط مختلف جهان دشواري اين موضوع را به عنوان يك مشكل قابل طرح در بين مسلمانان نشان مي دهد).
ج- يكي از شرليط اصلي براي انتخاب نقطه ای به عنوان مبدا مختصات جغرافيائي تغيير ناپذيري و احتمال كم تخريب محل نقطه در طول زمان است. از اين نظر شايد كعبه نقطه اي منحصر به فرد در جهان باشد. زيرا لا اقل بيش از ۱۳۵۰ سال است كه ساختمان آن تخريب نشده و مسلما با توجه به حساسيت بيش از يك ششم جمعيت جهان نسبت به اين مكان مقدس در آينده نيز چنين ضمانتي وجود دارد. بنا بر اين انتخاب، اعلام واستفاده از چنين مبدا مختصات جغرافيائي براي حفظ اسناد جغرافيائي بشريت در طي قرنهاي بسيار اطمينان لازم را فراهم مي سازد.
اگر همان استقبالي كه تا كنون دوستان متخصصم در ايران از اين پيشنهاد كرده اند در كنفرانس نيز وجود داشته باشد، مي توانم به اجرائي شدن اين ايده اميدوار باشم. پيشنهادم اگر در اين كنفرانس پذيرفته شود از آنها خواهم خواست آنرا به كنفرانس اسلامي ارجاع دهند تا جنبه رسمي و اجرائي پيدا كند.
۲. قريب به دو سال قبل در كنفرانس Map-Asia كه در تايلند برگزار شده بود شركت كردم. در آن زمان هنوز ايده برگزاري كنفرانس Map Middle East را كسي مطرح نساخته بود. من با شركتهاي حمايت كننده اين كنفرانس در محل برگزاري مذاكره كرده و موافقت اكثر آنها را براي برگزاري چنين كنفرانسي در ايران گرفتم. پس از بازگشت به ايران ماجرا را رسما به دانشگاه منعكس كرده و همزمان با برخي سازمانهاي دولتي ديگر نيز رايزني كردم تا مقدمات برگزاري چنين كنفرانسي در دانشگاه فردوسي مشهد فراهم شود. اما تا كنون هيچ جوابي دريافت نكرده ام و اكنون در شرايطي كه نام خليج فارس ار طرف برخي كشورهاي عربي به چالش كشيده شده است چنين كنفرانس تاثير گذاري در اين مقوله دز يك كشور عربي برگذار مي شود! افسوس!
تا ديداري ديگر بدرود
امروز تصميم گرفتم تغييراتی در اين وبلاگ اعمال کنم. زيرا برآنم تا اگر توفيق يابم هر از گاهی مطالبی را در اينجا بنويسم. و اکنون میدانم که از آن «کاروان» که «همراه با» آن مینوشتم جز «خاکستری به منزل» باقی نمانده و من ماندهام که «ره ز که پرسم، چه کنم، چون باشم». بنا بر اين «همراه با کاروان» (۱) را به « کاروانيان» سپردم تا از اين منزل به بعد خود باشم و فکرهای پريشانم. با خود عهد کردهام حد اقل هفتهای يک بار در اين جا بنشينم و به فرا خور حال، چند سطری بنويسم. اميدم بر اين است که:
۱- شرمنده اين عهد نشوم و
۲- کلمات را که ارزش فراوان برايشان قائلم بيهوده بر صفحه نيارايمشان
چارچوبی هم برای نوشتههايم نيست. گاه از ادبيات خواهم نوشت و گاه از تاريخ، گاه از سياست و گاه از دين، زمانی از طبيعت و وقتی از شهر و ديار و کشورم . اگر سفری هم رفتم از ديدهها و شنيدههايم خواهم نوشت و نيز از کلاس و درس و دانشجويان و همکارانم.
نمیدانم چقدر خواننده خواهد داشت چنين پراکنده گوئیهائی. ولی میدانم روزی آينه هفتگی خودم خواهند بود در برابر خودم.
(۱) “همراه با کاروان“ نام وبلاگی بود که از اوخر بهمن ۸۳ در اين آدرس ايجاد کردم تا خاطرات سفر حج خود را که در همان ماه انجام شده بود بنويسم. اين خاطرات را اکنون به آدرس karvan.blogfa.com منتقل كردهام.